Tymczasowe aresztowanie — kiedy sąd je stosuje

§ 1. Podstawa ogólna

Środek zapobiegawczy można stosować tylko wtedy, gdy zebrane dowody wskazują na duże prawdopodobieństwo, że oskarżony popełnił przestępstwo. To jest warunek wstępny — bez niego dalsze przesłanki nie mają znaczenia.

§ 2. Przesłanki szczególne

• Obawa ucieczki lub ukrywania się — zwłaszcza gdy nie można ustalić tożsamości albo gdy dana osoba nie ma stałego miejsca pobytu w kraju.
• Obawa matactwa — nakłaniania do fałszywych zeznań, zacierania śladów, bezprawnego utrudniania postępowania w inny sposób.
• Grożąca surowa kara — przy zagrożeniu karą powyżej progu wskazanego w ustawie.
• Obawa popełnienia nowego, ciężkiego przestępstwa.

§ 3. Terminy i przedłużanie

W postępowaniu przygotowawczym areszt stosuje się początkowo na czas nie dłuższy niż 3 miesiące. Jeżeli postępowania nie udało się zakończyć, sąd może je przedłużyć — łączny okres w postępowaniu przygotowawczym co do zasady nie może przekroczyć 12 miesięcy, a łącznie do wydania pierwszego wyroku przez sąd pierwszej instancji — 2 lat. Wydłużenie ponad te okresy jest możliwe tylko w trybie szczególnym.

§ 4. Posiedzenie aresztowe

Odbywa się w sądzie rejonowym. Uczestniczą: sędzia, prokurator, podejrzany i obrońca, jeżeli jest. Sąd wysłuchuje podejrzanego. Posiedzenie zwykle trwa krótko i nie jest rozprawą — nie przeprowadza się na nim pełnego postępowania dowodowego.

Rodzina nie jest uczestnikiem posiedzenia i nie ma wstępu na salę.

§ 5. Zażalenie

Na postanowienie o zastosowaniu tymczasowego aresztowania przysługuje zażalenie w terminie 7 dni od doręczenia postanowienia. Rozpoznaje je sąd okręgowy. Zażalenie nie wstrzymuje wykonania postanowienia.

Niezależnie od zażalenia można w każdym czasie złożyć wniosek o uchylenie lub zmianę środka zapobiegawczego — na przykład na poręczenie majątkowe.

§ 6. Gdzie przebywa osoba tymczasowo aresztowana

W areszcie śledczym. Pozostaje do dyspozycji organu prowadzącego postępowanie, co ma bezpośrednie znaczenie dla widzeń i korespondencji: zgody wydaje prokurator (w postępowaniu przygotowawczym) albo sąd (po wniesieniu aktu oskarżenia).

Publikacja: 9 czerwca 2026 · Aktualizacja: 20 sierpnia 2026